Avrupa’da Hava Ulaşımı Felç Oldu
Dr. Hüseyin Toros, Hollanda
Hayatımızda planlar yaparken hiç aklımıza gelmeyecek engeller kaşımıza çıkabilmektedir. Bunlardan bir tanesi 16 Nisan 2010 Cuma gününden beri Avrupa'da binlerce kişi tarafından yaşanıyor. İzlanda adalarında geçen ay bir yanardağ (Eyjafjallajoekull) tekrar faaliyete geçti. Bu yanardağının 14 Nisan Çarşamba günü çok miktarda kül püskürmesi ile atmosferi kül bulutu sardı. Herhangi bir tehlikeye karşı Batı Avrupa'da uçuşlar durduruldu. Uçuşların durmasıyla son üç gün içinde birlerce insanın planları alt üst oldu. Belki de hiç kimse volkan patlamasından dolayı uçuş yapamayacağını aklına getirmemişti. Bu mevsim Avrupa'da yaşayan emekli Türklerin de yazlarını ülkemizde geçirmek üzere gelmeye başladıkları dönem olduğu için onlarda zamanında ülkelerine dönemeyecekler. Onlar için bir hafta veya on gün sonra gelmeleri önemli değil. Bununla birlikte hastalar, cenazeler vs için ise gerçekten çok zor bir durum. Yine iş toplantıları için seyahat edecekler içinde büyük kayıplar olacak. Bu arada en büyük kaybı hava yolları ve sigorta şirketleri çekecekler. Yolculardan bazıları biletini iptal ettiriyor, bazıları ise otellerde kalıyor. Yaptıkları veya yapacakları masrafların faturalarını hava yollarına veya sigorta şirketlerine kesecekler. İnşallah volkanik kül etkisi kısa sürer de insanlar az zarar görürler. Tahminlere göre hava yollarının günlük kaydı 300-400 milyon TL civarında.
Yanardağlar kısaca dünyanın iç tabakalarında bulunan erimiş kayaların yüksek basınç ve sıcaklık nedeniyle yeryüzüne püskürmesidir. Yanardağ püskürmesiyle atmosferdeki silisyumdioksit, kükürt ve karbondioksit miktarında önemli bir artış gözlenmektedir. Etkili alanlarda su buharıyla birleşen kükürt asit yağışlarının oluşmasına sebep olabilmektedir. Asit yağışları ise tarihi yapılara zarar verdiği gibi canlılara da zarar vermektedir.
Şu ana kadar model çalışmalarına göre ülkemiz yanardağın bıraktığı kül bulutlarından etkilenmeyeceği şeklindedir. Zaten ülkemize gelinceye kadar havada bulunan yanardağın atıklarının yoğunlu önemli ölçüde azalmaktadır.
Hollanda içinde herkes gibi bende bisiklet kullanıyorum. Cuma günü Utrecht, Hollanda'da iş dönüşü yanardağın etkisini hissettim. Akşam saat 6 sıralarında bir anda kükürt kokusu almaya başladım. Son iki gündür de boğazım tahriş olmuş. Umarım kısa zamanda etkisi geçer. Bu arada uzmanlar yanardağdan oluşan kül sebebiyle kükürt, çürük yumurta veya güçlü bir asidik koku alınabileceğini söylüyorlar. Uzmanlar bu tür kokuyu aldığımızda dışarıda isek hemen kapalı alanlara geçmemizi öneriyorlar. Bilhassa kronik bronşiti veya astımı olanların çok daha dikkatli olmaları öneriliyor.
AVRUPA'da GÜVENLİĞE BAKIŞ ve SAĞLIK
Avrupa'lı uçuşlarda gösterdiği hassasiyeti her alanda uygulamaya çalışıyor. Örneğin yıllar sonra oluşabilecek olumsuz etkisi sebebiyle İngiltere rastgele tomografi çekimlerini yasakladı. Geçenlerde TV'de bir uzman doktor Türkiye'deki kadar dünyanın hiçbir yerinde film çekimi vs yapılmadığını söyledi. Cihazları ilaçları kullanacağız fakat her şeyimiz onlar olmayacak. Sabahleyin Türk arkadaşlarla kahvaltı yaparken yanardağ ile başlayan sohbetimizin konusu geldi sağlığa. Erasmus öğrenci değişimi sebebiyle burada bulunan Ali Küçük arkadaşımız hiç eczane göremediğini söyleyince kahvaltıda bulunan Yılmaz bey Avrupa'da fazla ilaç kullanılmadığını belirtti. Yılmaz bey Türkiye'ye tatile gittiğinde bir doktorun çok miktarda ilaç yazdığını görmüş. İlaçları alınca doktorun yanına giderek ben bu kadar ilaç yemek istemiyorum diye tepkisini göstermiş.